فصل هشتم: اعمال ماه صفر
نحسی ماه صفر و راه رفع آن
آگاه باش که این ماه معروف به نُحوست و بدیمنی است و برای رفع نُحوست و بدیمنی چیزی بهتر از صدقه دادن و خواندن ادعیه و دعاهای پناه‌دهنده به خدا نیست و اگر کسی بخواهد از بلاهای نازله این ماه، محفوظ بماند، چنان‌که محدّث فیض و غیر او فرموده‌اند؛ هر روز «ده مرتبه» بخواند:
يَا شَدِيدَ الْقُوىٰ وَ يَا شَدِيدَ الْمِحالِ، يَا عَزِيزُ يَا عَزِيزُ يَا عَزِيزُ، ذَلَّتْ بِعَظَمَتِكَ جَمِيعُ خَلْقِكَ فَاكْفِنِى شَرَّ خَلْقِكَ، يَا مُحْسِنُ يَا مُجْمِلُ يَا مُنْعِمُ يَا مُفْضِلُ، يَا لَاإِلٰهَ إِلّا أَنْتَ سُبْحانَكَ إِنِّى كُنْتُ مِنَ الظَّالِمِينَ فَاسْتَجَبْنا لَهُ وَنَجَّيْناهُ مِنَ الْغَمِّ وَكَذٰلِكَ نُنْجِى الْمُؤْمِنِينَ، وَصَلَّى اللّٰهُ عَلىٰ مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطَّيِّبِينَ الطَّاهِرِينَ.
ای سخت نیرو و سخت کیفر، ای عزیز، ای عزیز، ای عزیز، همه آفریدگانت در برابر عظمتت خوار گشته، مرا از شر آفریدگانت کفایت کن، ای نیکوکار، ای زیباکار، ای نعمت‌بخش، ای افزون‌کننده، ای که معبودی جز تو نیست، منزّهی تو، من از ستمکارانم، پس دعایش را مستجاب کردیم و او را [اشاره به رهایی حضرت یونس از دل ماهی] از اندوه نجات دادیم و این‌چنین مؤمنان را نجات می‌دهیم، درود خدا بر محمّد و خاندان پاک و پاکیزه‌اش.
سید ابن طاووس برای هلال این ماه دعایی روایت کرده.
مطالب مرتبط
روز اول ماه صفر
در سال سی‌وهفتم [در این روز] جنگ صفین درگرفت و در این روز در سال شصت‌ویکم به قولی سر مبارک حضرت سیدالشهدا را وارد دمشق کردند و بنی‌امیه آن روز را عید قرار دادند و آن روزی است که در آن غصّه‌ها تازه می‌شود.
كانَتْ مآتِمُ بِالْعِراقِ تَعُدُّها
در عراق ماتم‌هایی بود که آن را به حساب آوردند
أمَوِيَّةٌ بِالشَّامِ مِنْ أَعْيادِها
بنی‌امیه در شام از عیدهای خود
و در این روز و به قولى در روز سوم، در سال صدوبیست‌ویک زیدبن‌على شهید شد.
مطالب مرتبط
بهترین اوقات و زمان‌ها برای زیارت امام حسین(ع)
فوائد و فضیلت‌های بی‌نظیر تربت امام حسین(ع) و آداب استفاده از آن
فضیلت گفتن تسبیح و ذکر با تربت امام حسین(ع)
اعمال روز سوم ماه صفر
سید ابن طاووس از کتاب‌های اصحاب ما امامیه نقل کرده است: که در این روز خواندن دو رکعت نماز مستحب است که در رکعت اول سوره‌های «حَمد» و «اِنّا فَتَحنا» و در رکعت دوم سوره‌های «حَمد» و «توحید» خوانده و پس از سلام «صد مرتبه» صلوات و «صد مرتبه» «اللّٰهُمَّ الْعَنْ آلَ أَبِی سُفْیانَ» و «صد مرتبه» استغفار بگوید، آنگاه حاجت خود را بخواهد.
مطالب مرتبط
روز هفتم ماه صفر
به قول شهید و کفعمی و دیگران و از طرفی به قول شیخ کلینی و شیخ طوسی در روز بیست‌وهشتم در سال پنجاهم شهادت حضرت مجتبی(علیه‌السلام) واقع شد. [و در این روز در سال 128 ولادت حضرت موسی‌بن‌جعفر(علیه‌السلام) در «ابوا» (منزلی بین مکه و مدینه) اتفاق افتاد. (از نویسنده)]
مطالب مرتبط
دعای پیامبر برای در امان ماندن امام حسن(ع) و امام حسین(ع)
صلوات بر امام حسن(ع) و امام حسین(ع)
زیارت روز دوشنبه امام حسن مجتبی (ع)
اعمال روز اربعین
روز بیستم که روز اربعین و به قول شیخ مفید و شیخ طوسی، روز بازگشت خانواده حضرت حسین(علیه‌السلام) از شام به مدینه و روز ورود جابر بن عبدالله انصاری به کربلا برای زیارت امام حسین(علیه‌السلام) است و جابر نخستین زائر آن حضرت پس از شهادت ایشان است و زیارت حضرت سید الشهدا در این روز مستحب است.
از حضرت عسگری(علیه‌السلام) روایت شده است که فرمودند:
نشانه‌های مؤمن پنج چیز است: خواندن پنجاه‌ویک رکعت نمازهای واجب و نافله در شب‌وروز، زیارت اربعین، انگشتر به دست راست کردن و در سجده پیشانی را بر خاک گذاشتن و بلند گفتن «بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِیمِ»؛ شیخ در کتاب «تهذیب» و «مصباح» «زیارت ویژه این روز» را از امام صادق (علیه‌السلام) نقل کرده که ما ان‌شاء‌الله در باب زیارات خواهیم آورد.
مطالب مرتبط
بهترین اوقات و زمان‌ها برای زیارت امام حسین(ع)
فوائد و فضیلت‌های بی‌نظیر تربت امام حسین(ع) و آداب استفاده از آن
ثواب پیاده روی برای زیارت امام حسین(ع)
ثواب خدمت و کمک به زائران امام حسین(ع)
اعمال و آداب لحظه رسیدن به قبر امام حسین(ع)
روز بیست و هشتم ماه صفر
روز بیست‌وهشتم سال یازدهم روز وفات حضرت خاتم انبیا (صلوات‌الله‌علیه) است و روز وفات به اتّفاق همه علما روز دوشنبه بوده و هنگام وفات شصت‌وسه سال داشتند.
در چهل‌سالگی مبعوث به رسالت شد، سیزده سال در شهر مکه مردم را به خداپرستی خواند، در سنّ پنجاه‌وسه سالگی به مدینه هجرت کرد و در سال دهم هجری از دنیا رفت؛ غسل و حنوطش را امیرالمؤمنین عهده‌دار بود و پس از غسل و کفن بر بدن مطهّرش نماز خواند، سپس اصحاب دسته‌دسته آمدند و بدون امام بر آن حضرت نماز خواندند، آنگاه امیرمؤمنان آن حضرت را در حجره طاهره، در همان نقطه‌ای که از دنیا رفته بود دفن کرد.
از اَنَس بن مالک روایت شده است: زمانی که از دفن پیامبر فارغ شدیم، حضرت فاطمه به‌سوی من آمد و گفت: چگونه جان و روان شما همراهی کرد بر چهره پیامبر خدا خاک فرو ریزید، سپس گریست و فرمود:
يا أَبَتاهُ أَجابَ رَبّاً دَعاهُ
پدرم، پروردگارت را که تو را فرا خواند پاسخ دادی
يا أَبَتاهُ مِنْ رَبِّهِ ما أَدْناهُ
پدرم، چقدر به پروردگارت نزدیکی
چه زیبا سروده شده:
ای دو جهان زیرزمین ازچه‌ای
خاک نه ای خاک‌نشین ازچه‌ای
به روایت معتبر، آن بانوی بانوان، مُشتی از خاک پاک آن مرقد مطهّر را برگرفت و بَر دیدگان نهاد و فرمود:
مَاذا عَلَى الْمُشْتَمِّ تُرْبَةَ أَحْمَدٍ
بر بوینده خاک احمد چیست؟
أَنْ لَايَشَمَّ مَدَى الزَّمانِ غَوالِيا
اینکه تا پایان زمان عطرها را نبوید
صُبَّتْ عَلَيَّ مَصائِبٌ لَوْ أَنَّها
بر من مصائبی فرود آمد که اگر آن‌ها
صُبَّتْ عَلَى الْأَيّامِ صِرْنَ لَيالِيا
بر روزها آمده بود شب می‌شدند
شیخ یوسف شامی در کتاب «دُرُّ النظیم» نقل کرده است: که فاطمه زهرا این اشعار را در مرثیه پدر فرمود:
قُلْ لِلْمُغَيِّبِ تَحْتَ أَثوابِ الثَّرىٰ
به آن‌که در زیر توده‌های خاک پنهان شده بگو
إِنْ كُنْتَ تَسْمَعُ صَرْخَتِي وَنِدائِيا
اگر فریاد و صدای مرا می‌شنیدی
صُبَّتْ عَلَيَّ مَصائِبٌ لَوْ أَنَّها
بر من مصائبی فرو ریخت که اگر آن‌ها
صُبَّتْ عَلَى الْأَيَّامِ صِرْنَ لَيالِيا
بر روزها فرو ریخته بود شب می‌شدند
قَدْ كُنْتُ ذاتَ حِمىً بِظِلِّ مُحَمَّدٍ
همانا من در سایه محمّد حمایتی داشتم
لَا أَخْشَىٰ مِنْ ضَيْمٍ وَكانَ حِمىً‌لِيا
که از ستم نمی‌ترسیدم و او جورکش من بود
فَالْيَوْمَ أَخْضَعُ لِلذَّلِيلِ وَأَتَّقِي
اما امروز برای شخص پست تواضع کنم و از ستم
ضَيْمِي وَأَدْفَعُ ظالِمِي بِرِدائِيا
بر خود می‌پرهیزم و ستمگرم را با جامه‌ام دفع می‌کنم
فَإِذا بَكَتْ قُمْرِيَّةٌ فِي لَيْلِها
اگر قُمری به شبانگاهش گریه کند
شَجَناً عَلىٰ غُصْنٍ بَكَيْتُ صَباحِيا
من در روز از غصّه بر شاخساری بگریم
فَلَأَجْعَلَنَّ الْحُزْنَ بَعْدَكَ مُؤ نِسِي
اندوه را پس از تو مونسم قرار می‌دهم
وَلَأَجْعَلَنَّ الدَّمْعَ فِيكَ وِشاحِيا
و دانه‌های اشک را در هجر تو، گردنبند می‌کنم
مطالب مرتبط
فضیلت زیارت حضرت رسول خدا(ص) و حضرت فاطمه زهرا(ع) و ائمه بقیع(ع)
کیفیت زیارت حضرت رسول خدا(ص) در مدینه
زیارت حضرت رسول خدا(ص) از راه دور
زیارت حضرت رسول خدا(ص) و ائمه هدی(ع) در روزهای جمعه از راه دور
صلوات بر حضرت رسول خدا(ص) و فضیلت آن
پناه بردن به رسول خدا برای رفع گرفتاری
نمازی است که رسول خدا(ص) به آن وصیت کرد
روز آخر ماه صفر
سال دویست‌وسه و به قول شیخ طبرسی و ابن اثیر، شهادت حضرت رضا(علیه‌السلام) به سبب انگور زهرآلود واقع شد. در آن وقت سن مبارکش پنجاه و پنج سال بود و قبر شریفش در خانه حمید بن قحطبه در قریه سناباد در سرزمین طوس قرار گرفت که قبر هارون‌الرشید هم در آن خانه است.
مطالب مرتبط
فضیلت زیارت امام هشتم، حضرت امام رضا(ع)
حکایت عجیب حرز امام هشتم حضرت امام رضا(علیه‌السلام)
صلوات مخصوص امام هشتم، حضرت امام رضا(ع)
زیارت کوتاه و مختصر امام هشتم، حضرت امام رضا(ع)